Proxmox VM Disk Boyutu Nasıl Artırılır?

Proxmox VM Disk Boyutu Nasıl Artırılır?

Proxmox üzerinde çalışan sanal makinenin diski dolduğunda, mevcut diski büyüterek ek depolama alanı sağlayabilirsiniz. Ancak Proxmox panelinden kapasiteyi artırmak, işletim sistemindeki kullanılabilir alanı her zaman otomatik olarak artırmaz.

Proxmox VM disk genişletme işlemi iki aşamadan oluşur: Önce sanal disk büyütülür, ardından sanal makinenin içindeki bölüm ve dosya sistemi genişletilir. Linux ve Windows için ikinci aşamada uygulanacak işlemler farklıdır.

İşleme Başlamadan Önce Nelere Dikkat Edilmeli?

Disk üzerinde değişiklik yapmadan önce şu kontrolleri tamamlayın:

• Sanal makinenin güncel ve geri yüklenebilir bir yedeğini alın.
• Proxmox depolama alanında yeterli fiziksel kapasite bulunduğunu kontrol edin.
• Doğru sanal makineyi ve doğru diski seçtiğinizden emin olun.
• Linux kullanıyorsanız bölüm yapısını, dosya sistemini ve LVM kullanımını belirleyin.

Snapshot, bağımsız yedeğin yerine geçmez. Ayrıca thin provisioning kullanılan depolamalarda sanal disk kapasitesi ile fiziksel olarak ayrılmış alan aynı değildir. Disk büyütme başarılı olsa bile depolama havuzunun sonradan dolması hizmetleri etkileyebilir.

Bu rehber mevcut diski büyütmek içindir. Proxmox’un disk yeniden boyutlandırma komutu küçültme işlemini desteklemez. 

1. Proxmox Panelinden Sanal Diski Büyütme

Proxmox web arayüzünde:

1. İlgili sanal makineyi seçin.
2. Hardware bölümüne girin.
3. Büyütülecek diski seçin. Örneğin Hard Disk (scsi0).
4. Disk Action → Resize seçeneğini açın.
5. Eklenecek alanı girerek işlemi tamamlayın.

Menü adları sürüme veya arayüz diline göre küçük farklılıklar gösterebilir.

Örneğin 50 GiB diski 80 GiB yapmak istiyorsanız, Size Increment alanına 30 yazmalısınız. Bu alan hedef toplam kapasiteyi değil, eklenecek miktarı belirtir.

Komut Satırı ile Disk Büyütme

Alternatif olarak Proxmox ana makinesinin terminalinde önce disk adını kontrol edin:

qm config 100

VM ID’si 100, disk adı scsi0 olan sanal diske 30 GiB eklemek için:

qm disk resize 100 scsi0 +30G

+30G, mevcut kapasiteye ekleme yapar. Artı işareti olmadan girilen değer hedef toplam boyut olarak değerlendirilir. Panelden büyüttüyseniz aynı artışı komutla tekrar uygulamayın. 

2. Linux İçinde Disk Yapısını Kontrol Etme

Bundan sonraki komutları Proxmox ana makinesinde değil, Linux sanal makinenin içinde çalıştırın:

lsblk -o NAME,SIZE,TYPE,FSTYPE,MOUNTPOINTS

df -hT

Diskin yeni kapasiteyi gördüğünü ve genişletilecek dosya sisteminin hangi aygıtta bulunduğunu belirleyin.

Örneğin:

• /dev/sda1 üzerinde doğrudan ext4 bulunabilir.
• /dev/sda3, LVM fiziksel birimi olabilir.
• VirtIO disk adı /dev/vda olarak görünebilir.

Aşağıdaki örneklerdeki disk ve bölüm adlarını kendi çıktınıza göre değiştirin. LUKS şifreleme, yazılımsal RAID veya ZFS kullanılan yapılarda ek adımlar gerekir; örnekleri doğrudan uygulamayın.

Yeni disk kapasitesi görünmüyorsa işletim sistemine uygun disk yeniden taramasını uygulayın veya planlı bir yeniden başlatma yapın.

3. LVM Olmayan Linux Diskini Genişletme

Bu örnek, /dev/sda1 bölümünde doğrudan dosya sistemi bulunduğunu ve bölümün hemen ardından kullanılabilir boş alan olduğunu varsayar.

Ubuntu veya Debian’da growpart yoksa:

sudo apt update

sudo apt install cloud-guest-utils

Önce değişiklik yapmadan bölüm genişletme planını görüntüleyin:

sudo growpart -N /dev/sda 1

Çıktı beklenen bölümü gösteriyorsa genişletin:

sudo growpart /dev/sda 1

Burada /dev/sda disk, 1 ise bölüm numarasıdır. Sonrasında lsblk ile bölümün büyüdüğünü doğrulayın.

ext4 Dosya Sistemini Büyütme

Dosya sistemi ext4 ise:

sudo resize2fs /dev/sda1

resize2fs, bölüm tablosunu değiştirmez. Bu nedenle önce alttaki bölümün büyütülmüş olması gerekir. Boyut belirtilmediğinde dosya sistemini mevcut bölüm kapasitesine kadar genişletir. (man7.org)

XFS Dosya Sistemini Büyütme

Dosya sistemi XFS ve bağlama noktası / ise:

sudo xfs_growfs /

Farklı bir veri bölümü için / yerine ilgili bağlama noktasını kullanın. XFS üzerinde resize2fs çalıştırmayın. Dosya sistemine uygun komutu seçin.

4. LVM Kullanılan Linux Sistemlerde Disk Genişletme

LVM kullanılan sistemlerde sıralama şöyledir:

Bölüm → Fiziksel birim → Mantıksal birim → Dosya sistemi

Önce mevcut yapıyı inceleyin:

sudo pvs

sudo vgs

sudo lvs -o lv_path,lv_size,vg_name

Örneğin LVM fiziksel biriminiz /dev/sda3 üzerindeyse ve bölümün ardından boş alan geliyorsa:

sudo growpart /dev/sda 3

sudo pvresize /dev/sda3

sudo vgs

Ardından lvs çıktısında doğruladığınız mantıksal birimi büyütün. Örnek olarak, hacim grubunda yeterli boş alan varsa:

sudo lvextend --resizefs --size +20G /dev/ubuntu-vg/ubuntu-lv

Bu komut mantıksal birime 20 GiB ekler ve desteklenen dosya sistemini birlikte genişletir. /dev/ubuntu-vg/ubuntu-lv örnek bir yoldur; sisteminizdeki gerçek LV yolunu kullanın. 

Bütün boş alanı otomatik olarak tek bölüme ayırmak yerine, diğer mantıksal birimlerin ihtiyaçlarını da düşünerek miktar belirleyin.

5. Windows Sunucuda Disk Genişletme

Windows sanal makinede:

1. Windows + R tuşlarına basın.
2. diskmgmt.msc yazıp Disk Yönetimi’ni açın.
3. Yeni alan görünmüyorsa Eylem → Diskleri Yeniden Tara seçeneğini kullanın.
4. Genişletilecek birime sağ tıklayın.
5. Birimi Genişlet sihirbazıyla eklenecek alanı seçin.

Disk Yönetimi’nde genişletme için ayrılmamış alanın aynı disk üzerinde, hedef bölümün hemen sağında bulunması gerekir. Arada kurtarma bölümü varsa Birimi Genişlet seçeneği kullanılamayabilir. 

Bu durumda kurtarma bölümünü gelişigüzel silmeyin. Bölüm düzenini ayrıca planlayın veya yeni alanı ayrı bir veri birimi olarak değerlendirin.

6. Disk Genişletme Sonrasında Kontrol

Linux üzerinde son durumu doğrulayın:

lsblk

df -hT

LVM kullanıyorsanız ayrıca:

sudo pvs

sudo vgs

sudo lvs

Proxmox’ta kapasite artmış ancak df -hT hâlâ eski boyutu gösteriyorsa, bölüm, mantıksal birim veya dosya sistemi katmanlarından biri henüz genişletilmemiş olabilir.

Disk büyütmek için mevcut bölümü biçimlendirmek gerekmez. mkfs gibi biçimlendirme komutları bu işlemin parçası değildir ve mevcut verileri kaybetmenize neden olabilir.

Ekiphost ile Depolama İhtiyacınızı Önceden Planlayın

Disk kullanımını düzenli takip etmek, kapasite yetersizliği nedeniyle yaşanabilecek kesintilerin önüne geçmeye yardımcı olur. Ekiphost ile projenizin depolama ve büyüme ihtiyaçlarını değerlendirerek sunucu seçiminizi daha sağlam bir plan üzerine kurabilirsiniz. İhtiyaca uygun kapasite ve doğru teknik yönlendirme, uzun vadeli sunucu kullanımında önemli bir avantaj sağlar.