Kısa cevap: 3-2-1 stratejisi şu demek: verinin 3 kopyası, 2 farklı depolama ortamı ve 1 kopyanın farklı bir fiziksel konumda tutulması. Çalışan sistemdeki veri de bu üç kopyadan biri sayılır. Yedeklerin gerçekten işe yaraması için ayrı yönetim hesapları, doğru saklama süresi ve düzenli geri yükleme testi de gerekir.

Şirketinizin muhasebe kayıtları, müşteri bilgileri ya da uygulama dosyaları tek bir sunucuda duruyorsa donanım arızası, yanlış silme veya fidye yazılımı işlerinizi durdurabilir. Yedek almak bu riski azaltır. Ama bütün yedekler aynı cihazda ya da aynı erişim hesabının kontrolündeyse yeterli koruma sağlanamayabilir.

3-2-1 stratejisinin amacı, tek bir olayın hem asıl veriyi hem de bütün yedekleri etkilemesini önlemektir.

3-2-1 yedekleme kuralı nedir?

Kuralın her rakamı farklı bir koruma katmanını anlatır:

Kural Anlamı Örnek
3 kopya Asıl veri ve en az iki yedek Üretim sunucusu, yerel yedek ve uzak yedek
2 farklı ortam Kopyaların farklı depolama türlerinde tutulması SSD üzerindeki üretim verisi ve bağımsız HDD tabanlı yedek deposu
1 farklı konum En az bir yedeğin ana sistemden ayrı fiziksel lokasyonda bulunması Farklı veri merkezindeki yedekleme deposu

Üç kopya, asıl veriye ek olarak üç yedek demek değildir. Çalışan sistemdeki veri de bu sayıya dahildir.

Aynı diskte üç klasör oluşturmak ya da aynı depolama sistemi üzerinde üç sanal disk kullanmak, bağımsız koruma katmanları sağlamaz.

3-2-1 yedekleme stratejisi kurumsal sunucularda adım adım nasıl uygulanır?

1. Hangi verilerin yedekleneceğini belirleyin

İlk adım, şirketin çalışmaya devam etmesi için gereken verileri listelemektir. Yalnızca uygulama dosyalarını yedeklemek yetmeyebilir. Kurumsal sunucularda şunları kapsama alın:

  • Veritabanları ve gerektiğinde işlem günlükleri.
  • Kullanıcıların yüklediği dosyalar ve şirket belgeleri.
  • Web sunucusu ve uygulama yapılandırmaları.
  • Sanal makineler ve geri dönüş için gerekli sistem bilgileri.
  • Sertifikalar, lisans bilgileri ve güvenli saklanması gereken anahtarlar.

Çalışan bir veritabanının dosyalarını doğrudan kopyalamak, tutarlı bir yedek elde edildiğini garanti etmez. Veritabanının desteklediği yedekleme yöntemlerini ya da uygulamayla tutarlı yedek alabilen çözümleri kullanın.

2. Kabul edilebilir veri kaybını ve kesinti süresini tanımlayın

Yedekleme sıklığını belirlemek için iki soruyu yanıtlayın:

Ne kadar veri kaybını kabul edebilirsiniz?
Bu hedefe RPO (Recovery Point Objective, yani kurtarma noktası hedefi) denir. Örneğin son bir saatlik kayıtların kaybı kabul edilebiliyorsa yedekleme ve kopyalama düzeniniz bu hedefi karşılamalıdır.

Sistemin ne kadar sürede yeniden çalışması gerekiyor?
Bu hedef ise RTO (Recovery Time Objective, yani kurtarma süresi hedefi). Bir dosyanın geri yüklenmesiyle bütün sunucunun yeniden kurulması aynı sürede tamamlanmaz.

Gece alınan günlük yedek, gün içinde sürekli sipariş alan bir şirket için yetmeyebilir. Kritik sistemlerde daha sık yedekleme ya da günlük tabanlı kurtarma yöntemleri gerekebilir.

Yedekleme takvimini geri dönüş hedeflerinize göre belirleyin ve başarısız işlemler için bildirim kurun.

3. Yerel ve uzak yedek kopyalarını oluşturun

3-2-1 kuralını uygulamak için üretim sunucusunun yanında bir yerel ve bir uzak yedek kopyası gerekir. Örneğin muhasebe ve ERP uygulamalarını bir VDS üzerinde çalıştıran bir şirket için şu yapı kurulabilir:

Katman Kullanım amacı
Üretim sunucusu Uygulamanın ve güncel verilerin çalıştığı ortam
Bağımsız yerel yedek deposu Silinen dosya veya bozulan uygulama için hızlı geri dönüş
Farklı lokasyondaki yedek deposu Ana veri merkezini etkileyen olaylara karşı kurtarma imkânı

Yerel yedek, üretim sunucusunun kendi diskinde tutulmamalıdır. Uzak kopyanın yalnızca farklı bir klasörde ya da aynı binadaki başka bir cihazda bulunması da fiziksel lokasyon ayrımı sağlamaz.

Uzak kopyanın güncelliğini ayrıca takip edin. Yerel yedek her saat alınıyor ama uzak konuma günde bir kez aktarılıyorsa, ana lokasyonu kaybettiğinizde bir saatlik geri dönüş hedefi karşılanmayabilir.

4. Yedekleri silinmeye ve fidye yazılımına karşı koruyun

Üç kopyanın bulunması, saldırganın üçünü de silemeyeceği anlamına gelmez. Üretim sunucusunda ve yedek deposunda aynı yönetici hesabını kullanmak riski artırabilir. Yedekleme altyapısında şu önlemleri düşünün:

  • Ayrı hesaplar: yedekleme için ayrı yönetim hesapları ve mümkün olan yerlerde çok faktörlü doğrulama.
  • Sınırlı silme yetkisi: üretim sistemlerinin yedekleri silme yetkisini kısıtlayın.
  • Şifreleme: aktarım sırasında ve depolamada.
  • Çevrimdışı ya da değiştirilemez kopya: en az bir yedek bu özelliğe sahip olsun.
  • Anahtarlar: şifreleme anahtarlarını güvenli ve ayrı saklayın.

Değiştirilemez yedek, doğru yapılandırıldığında belirlenen saklama süresi boyunca değiştirme ya da silme işlemlerini engellemeyi amaçlar. Çevrimdışı kopya ise sürekli ağ erişiminde tutulmaz.

Klasik 3-2-1 kuralı tek başına çevrimdışı kopya şartı içermez. Bu yüzden saldırılara dayanıklılık için ek erişim koruması planlayın.

5. Saklama süresini ve kapasiteyi planlayın

Yalnızca en son yedeği saklamak, geç fark edilen hatalarda yetersiz kalabilir. Bir dosyanın yanlışlıkla silindiği birkaç hafta sonra anlaşılırsa önceki tarihlere dönebilmeniz gerekir.

Başlangıç için şu saklama süreleri düşünülebilir:

  • Günlük kopyalar: 14 gün
  • Haftalık kopyalar: 8 hafta
  • Aylık kopyalar: 6 ay

Bu süreler standart bir zorunluluk değildir. Şirketinizin ihtiyaçlarına ve geçerli saklama yükümlülüklerine göre belirleyin.

Depolama hesabına veri büyümesini, günlük değişim miktarını ve kullandığınız yedekleme yöntemini dahil edin. Artımlı yedek kullanıyorsanız geri yükleme için gereken zincirin bütünlüğünü koruyun.

6. Geri yükleme testi yapın

Yedekleme ekranındaki "başarılı" mesajı, uygulamanın sorunsuz geri döneceğini tek başına göstermez. Ayrı bir test ortamında şunları kontrol edin:

  • Seçilen bir dosya açılabiliyor mu?
  • Veritabanı geri yüklenip sorgulanabiliyor mu?
  • Uygulama gerekli ayarlarıyla çalışıyor mu?
  • Tam sunucu geri dönüşü hedeflenen sürede tamamlanıyor mu?

Test ortamının canlı müşterilere e-posta göndermesini ya da gerçek ödeme işlemleri başlatmasını önleyin. Test sonuçlarını ve kurtarma adımlarını kaydedin, işlemleri kimin yapacağını belirleyin. Düzenli geri yükleme testleri yedekleme planının temel parçalarından biridir.

RAID ve snapshot neden tek başına yeterli değildir?

RAID, kullanılan seviyeye göre bazı disk arızalarında hizmetin devam etmesini sağlayabilir. Yanlış silinen ya da şifrelenen veriyi ise otomatik olarak eski haline getirmez.

Snapshot hızlı geri dönüş için yararlıdır, ama aynı depolama sistemine bağlıysa o sistemin kaybından etkilenebilir. Benzer şekilde yalnızca dosya eşitleme kullanan bir yapı, yanlış silmeyi diğer konuma da taşıyabilir.

Bu teknolojileri bağımsız yedekler, geçmiş sürümler ve test edilmiş kurtarma adımlarıyla birlikte kullanın.

Ekiphost ile kurumsal altyapınızı planlayın

Şirket verilerini korumak, güçlü bir sunucunun yanında uygulanabilir bir yedekleme planı gerektirir. Ekiphost'ta VDS ve fiziksel sunucu seçenekleri var; kurumsal uygulamalarınız için performans ve kapasite ihtiyacınıza uygun altyapıyı kurabilirsiniz.

Sunucu seçerken yedekleme kapsamını, saklama sürelerini, farklı lokasyon ihtiyacını ve geri yükleme koşullarını bizimle konuşabilirsiniz. Şirketinizin büyümesini ve iş sürekliliğini destekleyecek altyapıyı planlamak için Ekiphost sunucu çözümlerini inceleyin.

Bu cevap yeterince yardımcı oldu mu? 0 Bu dökümanı faydalı bulan kullanıcılar: (0 Oy)