SSL Nedir?

SSL ve HTTPS Rehberi 6 min read 9 views

Kısa cevap: SSL (Secure Sockets Layer), tarayıcınızla web sitesi arasındaki bağlantıyı şifreleyen güvenlik teknolojisidir. SSL sertifikası ise bu şifrelemeyi başlatan ve sitenin kimliğini kanıtlayan dijital belgedir. Sertifikası kurulu bir site https:// ile açılır ve adres çubuğunda kilit simgesi görünür. Bugün asıl çalışan teknoloji TLS'tir, ama herkes alışkanlıkla hâlâ “SSL” der.

Bir sitede kart numaranızı ya da parolanızı yazarken adres çubuğundaki küçük kilide hiç dikkat ettiniz mi? O kilidin arkasında SSL var. Kendi siteniz için “SSL şart mı, tam olarak ne işe yarıyor, nasıl kurulur?” diye düşünüyorsanız cevapların hepsi aşağıda.

Burada SSL'in ne olduğunu, nasıl çalıştığını, hangi türlerinin bulunduğunu ve sitenizde olup olmadığını nasıl kontrol edeceğinizi sade bir dille anlatıyoruz.

SSL ne işe yarar?

SSL üç iş yapar ve üçü de ziyaretçinin güvenini doğrudan etkiler.

  • Şifreleme: Tarayıcı ile sunucu arasında giden parola, kart bilgisi ve form içeriği gibi veriler okunamaz hâle gelir. Araya giren biri yalnızca anlamsız karakterler görür.
  • Kimlik doğrulama: Ziyaretçi, bağlandığı sunucunun gerçekten o alan adına ait olduğunu bilir. Sahte bir sunucunun araya girmesi zorlaşır.
  • Bütünlük: Yolda giden verinin değiştirilmediğinden emin olunur. Sayfaya kimse reklam ya da zararlı kod ekleyemez.

Şöyle düşünebilirsiniz: SSL'siz site, herkesin okuyabileceği açık bir kartpostal gönderir. SSL'li site ise mektubu mühürlü zarfa koyar ve kimlik belgesiyle birlikte teslim eder.

SSL olmayan sitede veri düz metin olarak gider. Özellikle halka açık Wi-Fi gibi ağlarda aradaki biri formlara yazdıklarınızı okuyabilir. Tarayıcılar da bunu artık gizlemiyor: Chrome yıllardır SSL'siz siteleri “Güvenli Değil” diye işaretliyor.

SSL sertifikası nedir ve içinde neler var?

SSL sertifikası, sunucunuza kurulan küçük bir dijital dosyadır. Sitenizin kimlik kartı gibi düşünün. İçinde şu bilgiler bulunur:

  • Alan adı: Sertifikanın hangi site için verildiği (örneğin ornek.com).
  • Veren kuruluş: Sertifikayı imzalayan sertifika otoritesi (CA).
  • Geçerlilik tarihleri: Sertifikanın başlangıç ve bitiş zamanı.
  • Açık anahtar: Şifreli iletişimi başlatmak için kullanılan anahtar.
  • Dijital imza: Belgenin sahte olmadığını gösteren onay.

Sertifika otoriteleri, tarayıcıların ve işletim sistemlerinin önceden güvendiği kuruluşlardır. Let's Encrypt, Sectigo ve DigiCert bunlara örnek. Bir otorite sertifika verirken o alan adının sizin olduğunu doğrular. Tarayıcı da imzaya bakıp “bu belge güvenilir bir yerden geldi” diyerek siteyi kabul eder.

SSL nasıl çalışır?

Tarayıcınız bir https:// adresine gittiğinde arka planda “el sıkışma” (handshake) denen kısa bir süreç çalışır. Milisaniyeler sürer ve siz fark etmezsiniz:

  1. Tarayıcı bağlanır. Sunucuya güvenli bağlantı isteği gönderir. Bu iş genellikle 443 numaralı porttan yürür.
  2. Sunucu sertifikasını gösterir. SSL sertifikası tarayıcıya iletilir.
  3. Tarayıcı kontrol eder. Sertifikayı veren kuruluşa güvenilip güvenilmediğine, alan adının eşleşip eşleşmediğine ve süresinin dolup dolmadığına bakar.
  4. Ortak anahtar üretilir. İki taraf, yalnızca o oturumda geçerli olacak bir şifreleme anahtarı üzerinde anlaşır.
  5. Veri şifreli akar. Bundan sonra gönderilen her şey bu anahtarla şifrelenir. Oturum bitince anahtar atılır.

Üçüncü adımda bir şey tutmazsa tarayıcı “Bağlantınız gizli değil” gibi tam sayfa bir uyarı gösterir. Ziyaretçilerin çoğu bu ekranda geri döner. Sertifikanın doğru kurulu ve güncel olması bu yüzden önemli.

SSL ile TLS aynı şey mi?

Aynı işi yapan ardışık sürümler. SSL, 1990'larda geliştirilen ilk protokoldü. Güvenlik açıkları bulununca yerini TLS (Transport Layer Security) aldı. Bugün sitelerde çalışan teknoloji TLS'tir. Buna rağmen “SSL sertifikası” ifadesi o kadar yerleşti ki satıcılar da kullanıcılar da hâlâ SSL diyor. Siz de arama kutusuna SSL yazarak aradığınızı bulursunuz, bir sorun yok.

Protokol Yıl Bugünkü durum
SSL 2.0 1995 Kullanımdan kalktı
SSL 3.0 1996 2015'te resmen yasaklandı
TLS 1.0 1999 2021'de emekli edildi
TLS 1.1 2006 2021'de emekli edildi
TLS 1.2 2008 Hâlâ yaygın kullanılıyor
TLS 1.3 2018 En güncel ve tercih edilen sürüm

HTTPS, bildiğimiz HTTP'nin SSL/TLS ile korunmuş hâlidir. Sondaki S “secure” (güvenli) demek. Sunucunuzda eski sürümlerin kapalı, TLS 1.2 ve 1.3'ün açık olması gerekir.

SSL sertifikası türleri nelerdir?

Sertifikalar iki açıdan ayrılır: kimlik doğrulama düzeyine ve koruduğu alan adı sayısına göre.

Doğrulama düzeyine göre

Tür Ne doğrulanır? Kimler için uygun?
DV (Alan Adı Doğrulamalı) Yalnızca alan adının sahibi olduğunuz Blog, kişisel site, küçük işletme. Dakikalar içinde alınır.
OV (Kurum Doğrulamalı) Alan adına ek olarak şirketin gerçek bir kuruluş olduğu Kurumsal siteler, e-ticaret
EV (Genişletilmiş Doğrulama) Şirketin yasal varlığı ve kimliği ayrıntılı kontrol edilir Banka, ödeme sayfası gibi yüksek güven gereken yerler

Üçü de aynı güçte şifreleme yapar. Fark şifrelemede değil, sertifikaya yazılan kimlik bilgisinin ne kadar kontrol edildiğinde. Eskiden EV sertifikalı sitelerde adres çubuğunda şirket adı görünürdü. Chrome ve Firefox bunu 2019'da kaldırdı, bilgi artık kilit simgesine tıklayınca açılan pencerede.

Koruduğu alan adı sayısına göre

  • Tek alan adı: Bir alan adını korur (genellikle www'lu ve www'suz hâliyle).
  • Wildcard SSL: Bir alan adını ve tüm alt alan adlarını (blog.ornek.com, magaza.ornek.com gibi) tek sertifikayla korur. Sertifikada *.ornek.com şeklinde yazar.
  • Çok alanlı (SAN/UCC): Birbirinden farklı birkaç alan adını tek sertifikada toplar.

Ücretsiz SSL güvenilir mi?

Evet. Let's Encrypt gibi kuruluşların verdiği ücretsiz sertifikalar DV türündedir. Tarayıcıda ücretli bir DV ile aynı kilit simgesini gösterir, şifreleme gücü de aynıdır. Blog ve tanıtım siteleri için çoğu zaman yeterlidir. Ücretli sertifikaya genellikle OV ya da EV gibi kurum doğrulaması gerektiğinde veya sertifika garantisi ve destek istediğinizde ihtiyaç duyulur.

SSL sertifikası ne kadar süre geçerli?

Sertifikalar kalıcı değildir. Sektörün uyduğu kurallar gereği 15 Mart 2026'dan beri herkese açık bir SSL sertifikası en fazla 200 gün geçerli olabiliyor. Bu süre 15 Mart 2027'de 100 güne, 15 Mart 2029'da 47 güne inecek.

Yılda bir kez elle yenileme dönemi bitiyor. Yenilemeyi otomatikleştirmek (Let's Encrypt'te Certbot gibi bir araç ya da kontrol paneliniz) artık seçenek değil, gereklilik. Süresi dolan sertifika, ziyaretçi için doğrudan hata ekranı demek.

SSL sertifikası nasıl alınır ve kurulur?

  1. Türü seçin. Blog ya da tanıtım sitesi için DV çoğu zaman yeterli. Şirket doğrulaması istiyorsanız OV'ye bakın. Birden fazla alt alan adınız varsa wildcard düşünün.
  2. Sertifikayı talep edin. Ücretsiz için Let's Encrypt, ücretli için bir sertifika satıcısı kullanılır. Ücretli sertifikada sunucuda CSR (sertifika imzalama isteği) oluşturup satıcıya iletirsiniz. Let's Encrypt ve benzeri araçlar bu adımı kendiliğinden yapar.
  3. Alan adının sizin olduğunu doğrulayın. Genellikle bir DNS kaydı ekleyerek, e-posta onayıyla ya da sunucuya küçük bir dosya koyarak yapılır.
  4. Sertifikayı sunucuya kurun. Nginx, Apache, IIS ya da kontrol paneli üzerinden. Her birinin ayarı farklıdır.
  5. HTTP'yi HTTPS'e yönlendirin. Siteyi http:// ile açan ziyaretçi otomatik olarak https:// sürümüne geçsin.
  6. Yenilemeyi otomatikleştirin. Süresi dolmadan kendiliğinden yenilenecek şekilde ayarlayın.

Sitenizde SSL olup olmadığını nasıl kontrol edersiniz?

En kolay yol tarayıcı. Adresin https:// ile başladığına ve yanında kilit simgesi bulunduğuna bakın. Kilide tıklayıp sertifika bilgilerini açarsanız sertifikayı kimin verdiğini ve ne zaman biteceğini görürsünüz.

Sunucu tarafından bakmak isterseniz Linux ya da macOS terminalinde şu komut sertifikanın sahibini, vereni ve geçerlilik tarihlerini yazdırır. ornek.com yerine kendi alan adınızı yazın:

echo | openssl s_client -connect ornek.com:443 -servername ornek.com 2>/dev/null | openssl x509 -noout -subject -issuer -dates

Çıktıdaki notAfter satırı sertifikanın biteceği tarihtir.

Kilit simgesi sitenin güvenilir olduğu anlamına gelir mi?

Hayır, ve bu sık yapılan bir yanılgı. Kilit yalnızca bağlantının şifreli olduğunu gösterir, sitenin sahibinin dürüst olduğunu değil. Ücretsiz DV sertifikaları kimlik sorgulamadığı için sahte ve oltalama siteleri de kilit alabiliyor. Bir sitede alışveriş yapmadan önce alan adının doğru yazıldığına, firmanın iletişim bilgilerine ve diğer kullanıcıların yorumlarına da bakın.

SSL sertifikası SEO'ya etki eder mi?

Google, HTTPS'i 2014'te sıralama sinyallerine ekledi, ama o zaman bile bunun “çok hafif bir sinyal” olduğunu söyledi. Yani SSL kurmak sizi tek başına ilk sıraya taşımaz. Asıl kazancı başka yerlerden gelir:

  • Tarayıcı uyarısı çıkmaz. Ziyaretçi “Güvenli Değil” yazısını görüp siteden ayrılmaz. Google'ın duyurduğu plana göre Chrome 154 (Ekim 2026) ile HTTPS olmayan herkese açık sitelerde ziyaretçiden devam etmek için izin isteniyor.
  • Ziyaretçi güveni artar. Özellikle form ve ödeme sayfalarında bu fark eder.
  • Modern özellikler HTTPS ister. Konum erişimi, bildirimler ve HTTP/2 gibi özellikler HTTPS sitelerde çalışır.

Kısacası SSL artık bir temel şart: yokluğu zarar verir, varlığı tek başına kazandırmaz. Sıralamada öne çıkmak için içerik ve site hızı gibi konular yine belirleyici.

Hızlı özet

  • SSL, tarayıcı ile site arasındaki bağlantıyı şifreler. HTTPS ve kilit simgesi bunun işaretidir.
  • Bugün çalışan teknoloji TLS'tir, SSL adı alışkanlıktan kalmıştır.
  • DV, OV ve EV aynı şifrelemeyi yapar. Fark kimlik doğrulama düzeyindedir.
  • Ücretsiz DV sertifika çoğu site için yeterlidir.
  • Sertifika ömrü kısalıyor: 200 gün, 2027'de 100 gün, 2029'da 47 gün. Yenilemeyi otomatikleştirin.
  • Kilit, sitenin güvenilir olduğunu değil bağlantının şifreli olduğunu gösterir.

Did this article help?

Did not find what you need?

Open a support ticket or message us on WhatsApp and our team will help.